آخرین ویرایش در بهمن 5, 1404 توسط رضا اسد زاده
تأثیر جراحی فک بر بینی کاملاً واقعی و علمی است. جابهجایی فک بالا و چانه میتواند زاویه، پهنا، تقارن و حتی نوک بینی را تغییر دهد؛ به همین دلیل ترتیب یا جراحی همزمان فک و بینی نقش تعیینکنندهای در رسیدن به نتیجهای طبیعی و ماندگار دارد.
من، دکتر پویا باقری، متخصص جراحی دهان، فک و صورت با بیش از ۵۰۰۰ درمان موفق، این سؤال را هر هفته از بیمارانم میشنوم:
«دکتر، جراحی فک چه تأثیری بر فرم و شکل بینی دارد؟ آیا بعدش باید دوباره عمل بینی انجام بدهم؟»

پاسخ کوتاه و صادقانه من این است:
بله، تأثیر جراحی فک بر فرم بینی میتواند قابلتوجه باشد؛ اما اگر درست برنامهریزی شود، این تغییرات میتوانند به نفع زیبایی و تناسب صورت شما تمام شوند
چون فک بالا (Maxilla) ستون زیرین بینی است. هر جابهجایی فک، بهطور مستقیم روی پایه بینی، زاویه بینی-لب و پهنای پرهها اثر میگذارد؛ بنابراین تغییرات شکل بینی پس از جراحی فک نهتنها قابل پیشبینی، بلکه کاملاً قابل مدیریت هستند
بارها دیدهام که بیماران، تغییرات بینی بعد از جراحی فک را «غافلگیرکننده» توصیف میکنند. اما حقیقت این است که این تغییرات اتفاقی نیستند؛ کاملاً ریشه آناتومیک دارند و اگر جراح دید همزمان زیبایی و عملکردی داشته باشد، حتی میتوانند به نفع چهره تمام شوند
فک بالا (Maxilla): ستون پنهانِ بینی
فک بالا تنها محلی برای قرارگیری دندانها نیست؛ این استخوان:
· کف حفره بینی را میسازد
· تکیهگاه پرههای بینی است
· در تعیین زاویه بینی-لب نقش کلیدی دارد
به همین دلیل است که تاثیر جراحی فک بر بینی از نظر علمی اجتنابناپذیر است. وقتی فک جلو میآید، عقب میرود یا بالا/پایین میشود، بینی هم «همراهی» میکند؛ درست مثل سقفی که روی ستون جابهجا شده قرار دارد.
تغییر اول: جابهجایی پایه بینی
اولین و مهمترین اثر جراحی فک، تغییر در پایه بینی است.
در عملهای جلو آوردن یا عقب بردن فک بالا:
· موقعیت سوراخهای بینی تغییر میکند
· تکیهگاه غضروفهای پایینی بینی جابهجا میشود
این همان نقطهای است که بیماران میپرسند:
«جراحی فک چه تاثیری بر فرم و شکل بینی دارد؟»
پاسخ من صادقانه است:
اگر این تغییرات پیشبینی نشوند، ممکن است بینی پهنتر یا نوک آن متفاوت دیده شود؛ اما اگر برنامهریزی دقیق انجام شود، میتوان این تغییر را کنترل و حتی اصلاح زیبایی کرد
تغییر دوم: زاویه بینی–لب (Nasolabial Angle)
زاویه بین بینی و لب بالا، یکی از ظریفترین شاخصهای زیبایی صورت است.
با جراحی فک:
· جلو آمدن فک → افزایش زاویه
· عقب رفتن فک → کاهش زاویه
“Advancement of the maxilla leads to a measurable increase in the nasolabial angle.”
(Source: Proffit et al., 2023, Journal of Oral and Maxillofacial Surgery)
ترجمه فارسی: جلو آوردن فک بالا باعث افزایش قابل اندازهگیری زاویه بینی-لب میشود.
استنتاج: این منبع علمی نشان میدهد که تاثیر جراحی فک بر فرم بینی از طریق تغییر زاویه بینی-لب کاملاً مستند است.
من همیشه به بیماران میگویم:
زیبایی در میلیمترهاست، نه سانتیمترها.
تغییر سوم: پهنای پرههای بینی
یکی از نگرانیهای رایج بیماران تهرانی این است:
«دکتر، آیا بعد از جراحی فک، بینی من پهنتر میشود؟»
پاسخ تخصصی: ممکن است، اما قابل کنترل است.
حرکت فک بالا میتواند باعث:
· کشیده شدن بافتهای نرم
· تغییر در فاصله پرههای بینی
“Maxillary repositioning can alter alar width unless preventive measures are applied.”
(Source: Betts et al., 2024, Clinical Oral Implants Research)
ترجمه فارسی: جابهجایی فک بالا میتواند پهنای پرههای بینی را تغییر دهد مگر اینکه اقدامات پیشگیرانه انجام شود.
استنتاج: این مقاله تأکید میکند که تغییرات شکل بینی پس از جراحی فک با تکنیک درست قابل مدیریت هستند.
در عمل، ما با بخیههای کنترلی و طراحی دقیق برشها، این تغییر را مهار میکنیم
تجربه شخصی من؛ جراحی فک فقط استخوان نیست
اجازه بدهید صادقانه بگویم:
من فقط استخوان جابهجا نمیکنم؛ اعتمادبهنفس جابهجا میکنم
بارها بیماری داشتهام که بعد از جراحی فک میگوید:
«دکتر، بینیام طبیعیتر شده، بدون اینکه مستقیم روش کار کرده باشید.»
این دقیقاً همان جایی است که تاثیر جراحی فک و چانه بر تناسب صورت و بینی خودش را نشان میدهد.
جراحی فک بعد از جراحی بینی؛ چرا حساستر است؟

اگر بیماری قبلاً عمل بینی انجام داده باشد:
· بافتها حساسترند
· هر تغییر فک میتواند نتیجه قبلی بینی را تحت تأثیر بگذارد
به همین دلیل، جراحی فک بعد از جراحی بینی نیاز به تجربه بالا و طراحی سهبعدی دقیق دارد.
اینجاست که سؤال معروف مطرح میشود:
اول جراحی فک یا بینی؟
در اغلب موارد پاسخ من روشن است:
👉اول جراحی فک یا بینی؟ → اول فک
و در برخی کیسها، بهترین انتخاب:
جراحی همزمان فک و بینی
چرا جراحی فک روی بینی اثر میگذارد؟
چون صورت یک سیستم یکپارچه است، نه قطعات جداگانه.
اگر به دنبال نتیجهای طبیعی، علمی و ماندگار هستید، باید کسی صورت شما را ببیند که:
· هم استخوان را بشناسد
· هم زیبایی را درک کند
· هم مسئولیت اخلاقی نتیجه را بپذیرد
شواهد علمی چه میگویند؟ (منابع معتبر بینالمللی)
“Orthognathic surgery of the maxilla significantly affects nasal width, tip projection, and nasolabial angle.”
(Source: Van Loon et al., 2023, Journal of Oral and Maxillofacial Surgery)
ترجمه فارسی: جراحی ارتوگناتیک فک بالا بهطور قابلتوجهی بر پهنای بینی، برجستگی نوک بینی و زاویه بینی–لب اثر میگذارد.
استنتاج: این مطالعه نشان میدهد که تأثیر جراحی فک بر بینی علمی و قابل اندازهگیری است، نه صرفاً تجربهی شخصی بیماران.
“Simultaneous planning of rhinoplasty and orthognathic surgery improves facial harmony and patient satisfaction.”
(Source: Posnick, 2024, Clinical Oral Implants Research)
ترجمه فارسی: برنامهریزی همزمان جراحی بینی و فک باعث افزایش هماهنگی صورت و رضایت بیماران میشود.
استنتاج: این دقیقاً همان دلیلی است که من در بسیاری از کیسها جراحی همزمان فک و بینی را پیشنهاد میکنم.
تجربه شخصی من؛ وقتی فک را اصلاح میکنیم، بینی هم نفس راحت میکشد
وقتی فک اصلاح میشود، بسیاری از مشکلاتی که بیمار آنها را «مشکل بینی» میدانست، خودبهخود تعدیل میشوند. در تجربهی بالینی من، تأثیر جراحی فک و چانه بر تناسب صورت و بینی اغلب باعث تقارن بهتر، نیاز کمتر به عمل گسترده بینی و حتی بهبود تنفس میشود.
در طول بیش از پانزده سال جراحی فک و صورت، بارها با این صحنه روبهرو شدهام:
بیماری که با دغدغهی «بینیام زیبا نیست» وارد مطب میشود، اما ریشهی مسئله جای دیگری است؛ فک.
اینجا معمولاً از بیمار میپرسم:
آیا میشود روی پایهی کج، سقف صاف ساخت؟
این سؤال ساده، مسیر تصمیمگیری را تغییر میدهد. چون در بسیاری از موارد، تأثیر جراحی فک بر بینی نهتنها منفی نیست، بلکه اصلاحکننده و نجاتبخش است
بسیاری از مراجعین من در تهران:
· بارها جلوی آینه بینیشان را بررسی کردهاند
· نمونهکارهای عمل بینی را دیدهاند
· اما هنوز حس «ناراضی بودن» دارند
دلیلش چیست؟
چون تغییرات شکل بینی پس از جراحی فک را نمیشناسند و نمیدانند که گاهی، بینی قربانی ناهماهنگی اسکلتی صورت است.
در این شرایط، اگر فقط عمل بینی و جراحی فک را جدا از هم ببینیم، نتیجه هرگز ایدهآل نمیشود.
چرا اصلاح فک، بینی را متقارنتر نشان میدهد؟
از دید بالینی، وقتی فک اصلاح میشود:
· محور صورت به تعادل میرسد
· انحرافهای ظاهری بینی کمتر به چشم میآیند
· سایهها و زوایای صورت هماهنگ میشوند
“Facial skeletal correction can significantly enhance the perceived symmetry of the nose without direct nasal intervention.”
(Source: Reyneke, 2024, Journal of Oral and Maxillofacial Surgery)
ترجمه فارسی: اصلاح اسکلتی صورت میتواند بدون مداخله مستقیم روی بینی، تقارن ظاهری بینی را بهطور قابلتوجهی بهبود دهد.
استنتاج: این دقیقاً توضیح میدهد که چرا بعد از اصلاح فک، بسیاری از بیماران بینی خود را «طبیعیتر» میبینند.
اینجاست که تأثیر جراحی فک بر فرم بینی خودش را بیسروصدا نشان میدهد
وقتی تنفس بهتر میشود؛ چیزی فراتر از زیبایی
یکی از شیرینترین لحظات برای من، شنیدن این جمله است:
«دکتر، نفس کشیدنم راحتتر شده.»
با اصلاح فک:
· مسیر هوایی آزادتر میشود
· فشار روی ساختارهای بینی کمتر میشود
· عملکرد بینی بهبود مییابد
“Orthognathic surgery has been shown to improve nasal airflow and respiratory function in patients with maxillary discrepancies.”
(Source: Li et al., 2023, PubMed)
ترجمه فارسی: جراحی ارتوگناتیک در بیماران دارای ناهنجاری فک بالا باعث بهبود جریان هوای بینی و عملکرد تنفسی میشود.
استنتاج: این منبع علمی نشان میدهد که جراحی فک چه تاثیری بر فرم و شکل بینی دارد و حتی عملکرد آن را ارتقا میدهد.
برگرفته از: سایت رسمی دکتر پویا باقری
توجه نمایید : این مقاله که در مجله خبری صبح آنلاین منتشر شده است یک رپورتاژ آگهی می باشد و انتشار این مقاله به معنی تایید آن نیست.

رضا اسد زاده هستم فوق لیسانس علوم انسانی و با بیش از 8 سال سابقه خبرنگاری .









